Câu chuyện ít được biết đến về vị Giáo hoàng đứng sau Cuộc Đình Chiến Giáng Sinh năm 1914

Ước gì tất cả chúng ta luôn ghi nhớ lời Đức Kitô: “Phúc cho ai xây dựng hòa bình”, và tiếp tục cầu nguyện cũng như dấn thân cho hòa bình trong thế giới hôm nay. Bạn không bao giờ biết được ảnh hưởng của mình có thể lớn đến đâu.

Đây là một câu chuyện đầy hy vọng cho con người thời hiện đại – một tia sáng le lói giữa bóng tối của thế kỷ XX, gợi lên niềm tin rằng có lẽ nhân loại sẽ không tự hủy diệt chính mình.

Chúng ta đang nói đến Cuộc Đình Chiến Giáng Sinh nổi tiếng năm 1914.

Câu chuyện diễn ra như sau

Trong Thế chiến thứ nhất, vào đêm Giáng Sinh và ngày lễ Giáng Sinh năm 1914, các binh sĩ Đức và Anh trên nhiều mặt trận châu Âu đã tự ý ngừng bắn. Họ bước ra khỏi chiến hào, tiến vào vùng “đất không người” giữa hai chiến tuyến, trò chuyện với nhau, hát thánh ca Giáng Sinh, và thậm chí chơi bóng đá cùng nhau.

Nhưng ít người biết rằng Đức Giáo hoàng đã đóng một vai trò quan trọng trong biến cố này.

Vị Giáo hoàng ấy là ai?

Chiến tranh thế giới thứ nhất bùng nổ vào tháng 7 năm 1914. Lúc ấy, Đức Giáo hoàng Piô X đang đau yếu nặng và không còn đủ sức để đáp lại biến cố to lớn này. Ngài qua đời vào tháng 8, và đến tháng 9, một vị Giáo hoàng mới được bầu chọn: Đức Bênêđictô XV.

Ngay từ đầu triều đại giáo hoàng của mình, Đức Bênêđictô XV đã đặt việc kiến tạo hòa bình cho châu Âu làm một trong những sứ mạng trọng tâm. Ngài nổi tiếng với câu nói gọi cuộc chiến này là “cuộc tự sát của nền văn minh châu Âu”.

Lời kêu gọi đình chiến vì Giáng Sinh

Đầu tháng 12 năm đó, Đức Giáo hoàng Bênêđictô XV đã đề nghị các bên tham chiến ít nhất hãy đồng ý một cuộc ngừng bắn vào ngày lễ Giáng Sinh.

Ít nhất, cuộc đình chiến này sẽ cho phép các binh sĩ ở mọi phía được cử hành ngày thánh. Và biết đâu, khoảng thời gian tạm ngưng ấy sẽ giúp mọi người xét lại lý do tại sao họ đang tiến hành cuộc chiến này.

Nhưng điều mà Đức Giáo hoàng thật sự hy vọng là: một cuộc đình chiến tạm thời có thể mở đường cho một thỏa thuận hòa bình lâu dài, chấm dứt chiến tranh hoàn toàn.

Ngài đã tha thiết kêu gọi:

“Ước gì tiếng súng có thể im lặng, ít là trong đêm các thiên thần đã cất tiếng ca.”

Một lời kêu gọi bị khước từ… nhưng không vô ích

Đáng buồn thay, đề nghị chính thức của Đức Giáo hoàng đã bị các nhà lãnh đạo chính trị của mọi phía từ chối.

Thế nhưng, khi lễ Giáng Sinh thực sự đến, những cuộc đình chiến tự phát lại nổ ra khắp châu Âu, không theo một kế hoạch chung nào, không do mệnh lệnh chính thức nào áp đặt.

Điều gì đã làm nên những cuộc đình chiến ấy?

Thật khó để biết chính xác nguyên nhân, nhất là vì các cuộc đình chiến dường như xảy ra một cách tự nhiên và không có sự phối hợp trước.

Tuy nhiên, khó có thể tin rằng lời khẩn cầu can đảm và đầy tính ngôn sứ của Đức Giáo hoàng đã không để lại chút ảnh hưởng nào nơi lương tâm con người trong khoảnh khắc ấy.

Binh sĩ Anh và Đức trong một cuộc đình chiến không chính thức (Wikimedia Commons)

Một lời nhắn gửi cho hôm nay

Ước gì chúng ta luôn ghi nhớ lời của Chúa Giêsu:

“Phúc cho ai xây dựng hòa bình.” (Mt 5,9)

Và ước gì chúng ta không ngừng cầu nguyện cũng như hành động cho hòa bình trong thế giới hôm nay.

Bởi vì bạn không bao giờ biết được tác động mà một lời cầu nguyện, một cử chỉ thiện chí, hay một tiếng nói vì hòa bình của bạn có thể mang lại.